Emissie CO2
Deze module laat de CO₂-uitstoot zien van het verkeer in de periode van de databron.
Toelichting
Deze module geeft een schatting van de CO₂-uitstoot van het verkeer dat binnen een zone rijdt gedurende de periode in het gekozen bronmodel. Vaak zijn dit uurcijfers.
Toepassing
De module is vooral geschikt voor het bepalen van relatieve verschillen in uitstoot tussen zones en tussen scenario's na het toepassen van een maatregel.
Instellingen
De module opent met een kaart met een uitsnede van uw studiegebied. In de linkerbalk maakt u eerst vier keuzes (zie voorbeeld 1), daarna klikt u op de knop 'Berekenen' en als de berekening gereed is wordt de CO₂-emissie getoond. Hierna worden de keuzes die u moet maken toegelicht:
- Emissiefactorenset. Per combinatie van wegtype en congestieniveau van het verkeer zijn emissiefactoren vastgesteld. Op basis van deze emissiefactoren, wegvaklengte en aantal voertuigen wordt de CO₂-uitstoot ingeschat. Er zijn drie emissiefactorensets beschikbaar voor de jaren 2025, 2030, 2035 en 2040. U kiest de set die het best past bij het jaar van uw uitgangsscenario.
- Vervoerswijze. Emissies kunnen worden uitgesplitst naar personenauto’s en vrachtverkeer. Ook kunt u kiezen voor een combinatie van beide weer te geven. Indien het bronmodel vrachtverkeer afzonderlijk aanbiedt, wordt deze informatie gebruikt. Als het bronmodel geen aparte vrachtinformatie bevat, wordt het vrachtverkeer afgeleid op basis van een percentage ten opzichte van het autoverkeer (zie tabel 2).
- Aggregatieniveau. U kunt kiezen uit gegevens op bronzone-, scenariozone-, wijk- of gemeenteniveau.
- Zones. U selecteert 1, meerdere of alle zones met de kaart met de beschikbare kaartgereedschappen. Tip: als u geen zones selecteert is dat hetzelfde als alle zones selecteren.
Kaartbeelden en emissiewaarden
Afhankelijk van het gekozen aggregatieniveau (bronzone, scenariozone, wijk of gemeente) ziet u bollen op de kaart die zones, wijken of gemeenten representeren (zie voorbeeld 2). Alle onderliggende wegvakken zijn toegekend aan een zone en bij het aanmaken van uw uitgangsscenario is per wegvak de CO₂-emissie ingeschat.
De kleur en de grootte van de bollen zijn maatgevend voor het aantal ton CO₂-uitstoot in het betreffende gebied.
Via de knop 'Info' bekijkt u het totaal van de emissiewaarden en kilometers uitgesplitst naar wegtype voor de geselecteerde zones, wijken of gemeenten (zie voorbeeld 2).
Natura 2000-gebieden
Via het kaartlagenbeheer (wereldbol rechtsonder) kunt u een overlaylaag selecteren die de Natura 2000-gebieden toont. Deze overlay toont gebieden in 3 verschillende kleuren: blauw voor de vogelrichtlijn, geel voor de habitatrichtlijn en groen voor de combinatie van de vogelrichtlijn en habitatrichtlijn.

Pdf-rapportage
U kunt de CO₂-uitstoot laten rapporteren in een pdf, eventueel uitgesplitst naar wegtype. Dit doet u via de pagina Beheer, functionaliteit 'Exporteer PDF'. U vinkt 'CO₂ (ton) auto en vracht' aan om de emissie CO₂ op te nemen in de export.
Disclaimer
Het feit dat grovere modellen, zoals het Nederlands Regionaal Model (NRM), een groot deel van het netwerk niet modelleren moet worden meegenomen bij de interpretatie van de uitkomsten.
Bronnen en rekenregels
CO2-berekening
De CO₂-emissie van een wegvak in gram is het product van de gekozen emissiefactor, het aantal voertuigen en de lengte van het wegvak. De CO₂-emissie van een zone is de optelsom van de emissies van alle wegvakken in het gebied.
De CO₂-emissie van een zone wordt bepaald aan de hand van een buffergebied-methode. Voor deze berekening wordt per wegvak een buffergebied gedefinieerd rondom het wegvak met een straal van 100 meter. Het buffergebied kan met meerdere zones overlappen; de emissiewaarde van het wegvak wordt verdeeld over de overlappende zones naar rato van de overlapverhouding. Door dit voor alle wegvakken in het netwerk uit te voeren, ontstaat een zonedekkend emissiebeeld
De wegtypen waar onderscheid in wordt gemaakt staan in tabel 1.
| Free-flowsnelheid | Wegtype | Spitssnelheid voor congestie |
|---|---|---|
| > 80 km/u | Hoofdwegennet | < 50 km/u |
| 50-80 km/u | Buiten de bebouwde kom | < 50 km/u |
| < 50 km/u | Binnen de bebouwde kom | < 25 km/u |
Het wegtype en het congestieniveau worden bepaald volgens tabel 1. De percentages middelzwaar vrachtverkeer en zwaar vrachtverkeer zijn berekend op basis van het personenautoverkeer volgens tabel 2.
| Wegtype | Middelzwaar (%) | Zwaar (%) |
|---|---|---|
| Hoofdwegennet | 0,59 | 5,48 |
| Buiten de bebouwde kom | 0,67 | 5,49 |
| Binnen de bebouwde kom | 0,18 | 0,17 |
*Gebaseerd op het TNO-rapport 'The fleet composition on the Dutch roads relevant for vehicle emissions', bewerking door Rijkswaterstaat.
In tabel 3 zijn de emissiefactoren opgenomen op basis waarvan de CO2-emissie per wegvak wordt berekend.
| CO2 (g/km) | Jaar | 2015 | 2020 | 2030 |
|---|---|---|---|---|
| Wegtype | Voertuigklasse | |||
| Bibeko congestie | Light-duty | 350 | 313 | 275 |
| Middelzwaar | 1138 | 1128 | 1097 | |
| Zwaar | 2356 | 2441 | 2440 | |
| Bibeko normaal | Light-duty | 232 | 212 | 189 |
| Middelzwaar | 783 | 728 | 690 | |
| Zwaar | 1543 | 1540 | 1527 | |
| Bubeko congestie | Light-duty | 266 | 266 | 266 |
| Middelzwaar | 772 | 772 | 772 | |
| Zwaar | 1527 | 1527 | 1527 | |
| Bubeko normaal | Light-duty | 142 | 137 | 127 |
| Middelzwaar | 520 | 507 | 504 | |
| Zwaar | 997 | 1028 | 1038 | |
| HWN congestie | Light-duty | 266 | 266 | 266 |
| Middelzwaar | 772 | 772 | 772 | |
| Zwaar | 1527 | 1527 | 1527 | |
| HWN normaal | Light-duty | 183 | 168 | 156 |
| Middelzwaar | 451 | 431 | 420 | |
| Zwaar | 768 | 787 | 792 |
*Gebaseerd op het TNO-rapport 'Dutch CO2 emission factors for road vehicles'.
Logboek
In het scenariologboek kunt u bekijken welke brondata zijn gekoppeld aan uw uitgangsscenario.
Voorbeeld 1: Keuzemogelijkheden voordat de CO2 berekend en gevisualiseerd kan worden
Voorbeeld 2: visualisatie CO2 uitstoot van een gemeente
Licentie
De Mobiliteitsscan kent drie soorten licenties: normaal, expert en viewer. Enkele modules/functionaliteiten zijn zo specialistisch dat deze alleen zichtbaar zijn voor 'experts'. De viewer-licentie geeft alleen de vereenvoudigde bronmodelanalyse weer.

